Những năm gần đây, công tác phòng cháy chữa cháy ngày càng được chú trọng, đặc biệt tại các khu dân cư, chung cư, cơ sở kinh doanh và nhà xưởng. Bình chữa cháy là một trong những thiết bị được trang bị phổ biến để xử lý đám cháy ngay từ khi mới phát sinh, hạn chế nguy cơ cháy lan và thiệt hại về người, tài sản. Tuy nhiên, chất lượng thực tế của sản phẩm lại là điều người sử dụng khó có thể tự kiểm chứng bằng mắt thường.
Vụ án sản xuất, buôn bán bình chữa cháy giả nhãn hiệu Dragon vừa được Viện Kiểm sát nhân dân TP Hà Nội hoàn tất cáo trạng truy tố đã cho thấy những sai phạm nghiêm trọng trong hoạt động sản xuất, kinh doanh và kiểm định thiết bị PCCC. Theo cáo trạng, hơn 1,2 triệu bình chữa cháy giả đã được các doanh nghiệp đưa ra thị trường trong nhiều năm, trong khi những sản phẩm không đạt chất lượng này vẫn được cấp chứng nhận kiểm định để lưu thông.
Vụ án bắt đầu từ đơn tố giác của một người dân tại Hà Nội sau khi phát hiện những bình chữa cháy mình mua không sử dụng được. Từ phản ánh ban đầu này, cơ quan công an đã mở rộng điều tra và phát hiện đường dây sản xuất, tiêu thụ bình chữa cháy giả với quy mô lớn.
Cụ thể, tháng 9/2025, ông Bùi Duy Long (sinh năm 1981, trú tại Hà Nội) đến Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an TP Hà Nội tố giác việc mua phải bình chữa cháy nhãn hiệu Dragon không bảo đảm chất lượng. Trước đó, ông Long đã mua tổng cộng 180 bình chữa cháy các loại với số tiền hơn 63,6 triệu đồng từ hai doanh nghiệp là Công ty TNHH Thương mại và Xuất nhập khẩu Bách Thắng và Công ty TNHH Vật tư thiết bị Hoàng Anh. Mặc dù sử dụng theo hướng dẫn trên vỏ bình, những sản phẩm này không thể dập tắt đám cháy như công dụng được giới thiệu.

Sau khi tiếp nhận đơn tố giác, cơ quan công an đã thu thập các bình chữa cháy do ông Long giao nộp và trưng cầu Viện Khoa học hình sự Bộ Công an giám định chất lượng. Kết quả cho thấy các mẫu bình bột chữa cháy Dragon được gửi kiểm tra không tìm thấy hai thành phần chất chữa cháy NH4H2PO4 và (NH4)2SO4 như thông tin ghi trên bao bì. Cơ quan giám định xác định các sản phẩm này là hàng giả.
Từ kết quả giám định, Công an TP Hà Nội mở rộng điều tra hoạt động sản xuất, kinh doanh bình chữa cháy Dragon và phát hiện đường dây liên quan đến nhiều doanh nghiệp tại Hà Nội, TP HCM và Tây Ninh. Quá trình khám xét nhà máy tại Khu công nghiệp Hải Sơn mở rộng, tỉnh Tây Ninh, lực lượng chức năng phát hiện, tạm giữ khoảng 53.700 bình chữa cháy mang nhãn hiệu Dragon cùng hàng chục nghìn vỏ bình, hàng nghìn kg bột chữa cháy và nhiều máy móc, vật tư phục vụ sản xuất.
Tại các kho hàng ở Hà Nội và TP HCM, cơ quan điều tra tiếp tục thu giữ hàng chục nghìn bình chữa cháy cùng những sản phẩm liên quan. Kết quả giám định mở rộng xác định nhiều lô bình bột chữa cháy Dragon là hàng giả. Theo kết luận định giá tài sản, khoảng 135.400 bình bột chữa cháy thu giữ trong vụ án có giá trị hơn 41,4 tỷ đồng.
Tuy nhiên, số lượng bình chữa cháy bị phát hiện và thu giữ chỉ chiếm một phần so với lượng hàng giả đã được sản xuất, tiêu thụ. Quá trình điều tra sau đó đã làm rõ hoạt động sản xuất và phân phối bình chữa cháy Dragon diễn ra trong nhiều năm, với số lượng lên tới hơn một triệu sản phẩm.
Theo kết quả điều tra, đường dây sản xuất, buôn bán bình chữa cháy giả Dragon có liên quan trực tiếp đến hai doanh nghiệp là Công ty CP Sản xuất Thương mại Dịch vụ Vietlink (Vietlink) và Công ty CP Điện và Chiếu sáng An Phú (An Phú). Hoạt động sản xuất được tổ chức từ năm 2019 và duy trì qua nhiều giai đoạn, trước khi bị cơ quan chức năng phát hiện.
Trong đó, Vietlink được thành lập năm 2016 bởi Đặng Quốc Hoàng và Nguyễn Thị Kim Ngân, hoạt động trong lĩnh vực nhập khẩu, sản xuất, kinh doanh thiết bị phòng cháy chữa cháy. Thời gian đầu, doanh nghiệp nhập khẩu bình chữa cháy thành phẩm từ Trung Quốc để phân phối tại Việt Nam. Đến năm 2019, Vietlink bắt đầu hợp tác với Công ty Long Thành tại tỉnh Sơn Đông, Trung Quốc, nhập khẩu bột chữa cháy không bảo đảm chất lượng cùng vỏ bình và linh kiện để tổ chức sản xuất trong nước.

Hoạt động sản xuất ban đầu được thực hiện tại Khu công nghiệp Thạch Thất - Quốc Oai, Hà Nội, sau đó chuyển tới Tây Ninh. Theo cáo trạng, Nguyễn Thị Kim Ngân phụ trách điều hành chung hoạt động kinh doanh, còn Đặng Quốc Hoàng trực tiếp quản lý sản xuất, nguyên liệu và hàng thành phẩm. Phía đối tác Trung Quốc cũng cử Dong Liang (Đồng Lượng) sang Việt Nam tham gia điều phối, giám sát hoạt động sản xuất.
Cơ quan truy tố xác định Vietlink đã sản xuất và bán cho các đại lý tổng cộng 1.049.875 bình bột chữa cháy Dragon giả. Đến ngày 23/12/2024, Đặng Quốc Hoàng chuyển nhượng toàn bộ hoạt động sản xuất, kinh doanh bình chữa cháy từ Vietlink sang Công ty An Phú do Phùng Hữu Lợi làm giám đốc. Sau khi chuyển giao, hoạt động sản xuất vẫn tiếp tục được thực hiện với sự tham gia của Lợi, Hoàng và Dong Liang.
Riêng trong năm 2025, Công ty An Phú đã sản xuất, tiêu thụ thêm 226.568 bình bột chữa cháy Dragon giả. Ngoài ra, doanh nghiệp còn sản xuất hơn 7.000 bình chữa cháy nhãn hiệu 990, trong đó gần 1.400 bình đã được bán ra thị trường.
Như vậy, tính riêng hai doanh nghiệp Vietlink và An Phú, cơ quan tố tụng xác định có tổng cộng 1.276.443 bình bột chữa cháy Dragon giả được sản xuất, tiêu thụ. Các sản phẩm được đưa ra thị trường thông qua hệ thống đại lý, trong đó có Công ty Bách Thắng và Công ty Hoàng Anh, cũng là những đơn vị đã bán bình chữa cháy cho người tố giác vụ án.
Đáng chú ý, dù không bảo đảm chất lượng, các sản phẩm này vẫn được cấp chứng nhận kiểm định đạt yêu cầu. Theo cáo trạng, để có được những giấy chứng nhận này, người điều hành doanh nghiệp sản xuất đã thỏa thuận chi tiền ngoài hợp đồng cho đơn vị kiểm định.
Quá trình điều tra xác định, việc tiêu thụ hơn 1,27 triệu bình chữa cháy Dragon giả đã mang về cho hai doanh nghiệp số tiền hơn 460 tỷ đồng. Trong đó, Vietlink thu về hơn 344 tỷ đồng từ việc bán hơn một triệu bình chữa cháy giả, còn An Phú ghi nhận doanh thu hơn 117 tỷ đồng từ 226.568 bình Dragon. Để những sản phẩm không đạt chất lượng được cấp chứng nhận kiểm định, các đối tượng liên quan bị cáo buộc đã tổ chức đưa, nhận hối lộ trong nhiều năm.
Theo cáo trạng, từ tháng 6/2023, khi Vietlink thuê Công ty TNHH Công nghệ Phòng cháy chữa cháy Phương Nam (Phương Nam) thực hiện kiểm định, Nguyễn Thị Kim Ngân đã thỏa thuận với Phạm Đức Cảnh, người trực tiếp điều hành Phương Nam, về việc chi tiền ngoài hợp đồng để được cấp giấy chứng nhận đạt chất lượng. Sau đó, Cảnh chỉ đạo Phạm Thị Hương, Giám đốc Phương Nam, và Đặng Kim Tựu, Trưởng phòng Kiểm định phương tiện PCCC của công ty, tổ chức lấy mẫu, kiểm định không đúng quy trình để tạo kết quả đạt yêu cầu cho các sản phẩm.

Số tiền hối lộ được tính trực tiếp trên từng sản phẩm. Trong giai đoạn từ tháng 6/2023 đến cuối năm 2024, mức chi được xác định là 8.000 đồng đối với mỗi bình bột chữa cháy, sau đó tăng lên 10.000 đồng/bình từ tháng 1 đến tháng 9/2025. Tổng số tiền Nguyễn Thị Kim Ngân bị cáo buộc đã đưa hối lộ lên tới hơn 17,1 tỷ đồng, trong đó Phạm Đức Cảnh nhận gần 15 tỷ đồng, Phạm Thị Hương nhận hơn 2,2 tỷ đồng và chia lại cho Đặng Kim Tựu 160 triệu đồng.
Không chỉ xảy ra sai phạm trong hoạt động kiểm định bình chữa cháy, cơ quan điều tra còn phát hiện việc cấp khống giấy chứng nhận hiệu chuẩn cho 302 lượt máy móc, thiết bị phục vụ thử nghiệm của Công ty Phương Nam. Theo cáo trạng, hành vi này có liên quan đến Đinh Xuân Các, Giám đốc Công ty CP TechBoss, Nguyễn Khắc Toàn, Trưởng phòng Kỹ thuật TechBoss, và Nguyễn Đức Trung, cán bộ Viện Đo lường Việt Nam. Những người này bị cáo buộc lập kết quả hiệu chuẩn đạt yêu cầu khi không thực hiện kiểm tra theo đúng quy trình.
Liên quan vụ án, Viện Kiểm sát nhân dân TP Hà Nội đã truy tố 9 bị can về các tội sản xuất, buôn bán hàng giả, nhận hối lộ và giả mạo trong công tác. Riêng Nguyễn Thị Kim Ngân đã bị khởi tố về hành vi sản xuất, buôn bán hàng giả và đưa hối lộ nhưng do bỏ trốn nên cơ quan điều tra tách hành vi để tiếp tục xử lý. Vụ án dự kiến được Tòa án nhân dân TP Hà Nội đưa ra xét xử sơ thẩm vào ngày 11/11.
Với hơn 1,27 triệu bình chữa cháy giả đã được sản xuất, tiêu thụ theo cáo trạng, vụ án đặt ra yêu cầu rà soát các kênh phân phối, cơ sở và công trình đã tiếp nhận sản phẩm để phục vụ công tác thu hồi. Đặc biệt, những sai phạm trong hoạt động kiểm định cho thấy nguy cơ các thiết bị không bảo đảm chất lượng vẫn có thể được đưa vào sử dụng, ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng ứng phó khi hỏa hoạn xảy ra.
Bình luận bài viết