Hoạt động này được diễn ra nhân kỷ niệm 10 năm di sản được UNESCO ghi danh vào Danh sách Di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại (2016-2026), đồng thời hướng tới Ngày Quốc tế về Di sản văn hóa phi vật thể (17.10). 

Nghệ nhân ưu tú Trần Thị Huệ - Chủ tịch Hội bảo vệ và phát huy giá trị di sản Thực hành tín ngưỡng thờ Mẫu Tam phủ của người Việt tỉnh Ninh Bình thủ nhang, Phủ Chính Phủ Dầy, cùng các Phó Chủ tịch Hội, các Thanh đồng đạo quan đón tiếp đoàn UNESCO

Về phía chính quyền địa phương: có đồng chí Bí thư, Chủ tịch, Phó Chủ tịch xã Vụ Bản và các đại biểu đại diện các ban ngành trong xã cùng đón tiếp đoàn công tác UNESCO.

Toàn cảnh buổi lễ

Đón tiếp đoàn công tác UNESCO, Nghệ nhân ưu tú Trần Thị Huệ - Chủ tịch Hội bảo vệ và phát huy giá tri di sản Thực hành tín ngưỡng thờ Mẫu Tam phủ của người Việt tỉnh Ninh Bình, Thủ nhang Phủ Chính Phủ Dầy nơi Thánh Mẫu giáng sinh cùng các Phó Chủ tịch Hội và các hội viên đã chia sẻ với đoàn về lịch sử nơi cội nguồn Thánh Mẫu giáng sinh, quá trình hình thành, mở rộng, khôi phục và gìn giữ di tích Phủ Chính, cũng như một số kết quả của Hội trong việc thực hiện các nội dung trong Chương trình hành động quốc gia về bảo vệ và phát huy giá trị di sản "Thực hành tín ngưỡng thờ Mẫu Tam phủ của người Việt" đã được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch công bố.

NNƯT Trần Thị Huệ - Chủ tịch Hội bảo vệ và phát huy giá tri di sản Thực hành tín ngưỡng thờ Mẫu tam phủ của người Việt tỉnh Ninh Bình, Thủ nhanh Phủ Chính Phủ Dầy phát biểu tại buổi làm việc

Theo Nghệ nhân ưu tú Trần Thị Huệ, trong 10 năm qua, nhiều người đã dành tâm huyết, thời gian và công sức để bảo vệ những giá trị của tín ngưỡng thờ Mẫu, từ làn điệu chầu văn, trang phục, âm nhạc đến tri thức dân gian và những giá trị nhân văn tốt đẹp.

Bà bày tỏ niềm vui và xúc động khi những đóng góp của các thanh đồng, đạo quan trong chặng đường 2016-2026 được Văn phòng UNESCO tại Việt Nam ghi nhận. Bà gửi lời cảm ơn chân thành tới UNESCO, đồng thời khẳng định ý nghĩa của sự kiện không chỉ nằm ở việc tôn vinh những cá nhân tiêu biểu mà còn ở sự trân trọng dành cho cộng đồng - những người trực tiếp thực hành, gìn giữ và trao truyền di sản trong đời sống hằng ngày.

Ông Jonathan Wallace Baker, Trưởng Đại diện UNESCO tại Việt Nam trao bằng khen cho Nghệ nhân ưu tú Trần Thị Huệ

Theo quyết định do Văn phòng UNESCO tại Việt Nam ban hành, 41 cá nhân được vinh danh bao gồm các thanh đồng và thành viên cộng đồng đã có nhiều đóng góp bền bỉ, thiết thực trong việc gìn giữ chuẩn mực thực hành, truyền dạy tri thức cho thế hệ trẻ và hướng dẫn cộng đồng thực hành tín ngưỡng theo chuẩn mực truyền thống. Các đóng góp này không chỉ dừng lại ở việc bảo tồn nghệ thuật hát chầu văn, âm nhạc, trang phục hay tri thức dân gian mà còn nâng cao nhận thức cộng đồng hướng tới việc thực hành văn minh, tiết kiệm, chống mê tín dị đoan và chống thương mại hóa di sản.

Các nghệ nhân nhận Bằng khen của Văn phòng UNESCO tại Việt Nam

Tại buổi lễ, nhiều nghệ nhân có đóng góp trong thực hành, bảo vệ và trao truyền di sản đã được trao Bằng khen, trong đó có Nghệ nhân ưu tú Trần Thị Huệ; Nghệ nhân nhân dân Phạm Hải Hậu; Nghệ nhân Lưu Hải Trường; Nghệ nhân ưu tú Vũ Thanh Bình…

Các thanh đồng được nhận Bằng khen có: Phạm Hải Hưng, Trần Thị Lan, Trần Thị Kim Phương, Bùi Mạnh Tuấn, Nguyễn Thành Lâm, Trần Thị Thúy Hồng và Trần Thị Kim Châu…

Bên cạnh đó là những người tham gia thực hành và góp phần duy trì các giá trị của di sản, trong đó có các nghệ nhân thực hành hát văn như cung văn Trần Viết Dũng, Phạm Văn An…

Ông Jonathan Wallace Baker, Trưởng đại diện Văn phòng UNESCO tại Việt Nam bày tỏ và chia sẻ với các thanh đồng tại buổi lễ

Phát biểu tại buổi lễ, ông Jonathan Wallace Baker, Trưởng đại diện Văn phòng UNESCO tại Việt Nam cùng đoàn đã bày tỏ ấn tượng và vinh dự khi có mặt tại Phủ Chính Phủ Dầy - địa điểm gắn bó mật thiết với việc thực hành và trao truyền tín ngưỡng thờ Mẫu ở Việt Nam.

Ông nhấn mạnh, dịp kỷ niệm 10 năm di sản được UNESCO ghi danh không chỉ là cơ hội nhìn lại chặng đường đã qua mà còn là dịp ghi nhận, tri ân những đóng góp của cộng đồng trong gìn giữ, thực hành và trao truyền di sản, qua đó khẳng định cam kết chung trong việc tiếp tục bảo vệ và phát huy những giá trị văn hóa quý báu. Thay mặt Văn phòng UNESCO tại Việt Nam, ông Jonathan Wallace Baker gửi lời cảm ơn tới các nghệ nhân, thanh đồng, đạo quan, những người thực hành nghi lễ và toàn thể thành viên cộng đồng đã bền bỉ gìn giữ, trao truyền di sản qua nhiều thế hệ.

Ông Jonathan Wallace Baker cũng ghi nhận vai trò của Hội Bảo vệ và Phát huy di sản “Thực hành tín ngưỡng thờ Mẫu Tam phủ của người Việt” tỉnh Ninh Bình trong kết nối những người thực hành di sản, tạo cơ hội chia sẻ kinh nghiệm, nâng cao nhận thức cộng đồng và hỗ trợ các chủ thể trong công tác bảo vệ di sản. “Việc được ghi danh vào Danh sách của UNESCO là sự ghi nhận quan trọng ở tầm quốc tế. Tuy nhiên, giá trị đích thực của sự ghi nhận này nằm ở việc di sản tiếp tục được cộng đồng thực hành và trao truyền”, ông Jonathan Wallace Baker nhấn mạnh. 

Ông bày tỏ hy vọng tâm huyết, sự tận tâm và những đóng góp bền bỉ của các nghệ nhân sẽ tiếp tục truyền cảm hứng cho thế hệ tương lai, góp phần gìn giữ sự phong phú, đa dạng của di sản văn hóa sống Việt Nam.

Nghệ nhân ưu tú Trần Thị Huệ thực hành tín ngưỡng Thờ Mẫu Tam phủ tại buổi lễ

Nghệ nhân Ưu tú Trần Thị Huệ nhấn mạnh, ý nghĩa sâu xa của việc UNESCO ghi danh di sản không phải để di sản chỉ được trưng bày hay tôn vinh, mà là để những giá trị ấy tiếp tục sống trong cộng đồng. Bởi vậy, sự ghi nhận dành cho các nghệ nhân hôm nay vừa là niềm vinh dự, vừa đặt ra trách nhiệm đối với những người đang thực hành và trao truyền di sản.

Các đại biểu tặng hoa chúc mừng và cùng nhau lưu giữ khoảnh khắc trong buổi lễ này

“Từ niềm vui của ngày hôm nay, chúng tôi càng có ý thức rõ hơn trách nhiệm của mình trong chặng đường phía trước: Tiếp tục thực hành di sản một cách đúng đắn, tôn trọng truyền thống và sự đa dạng của cộng đồng, chú trọng trao truyền cho các thế hệ trẻ”, bà Trần Thị Huệ chia sẻ.

Theo bà, sự ghi nhận từ UNESCO không chỉ là dấu mốc đáng nhớ sau 10 năm di sản được ghi danh mà còn là lời nhắc nhở mỗi người về trách nhiệm gìn giữ những giá trị văn hóa mà các thế hệ trước đã trao lại.